ગીર સોમનાથ જિલ્લાના કોડીનારમાં ગ્રામ્ય યુવાનોને કૃષિ ક્ષેત્રમાં આત્મનિર્ભર, કુશળ અને આધુનિક ખેતી સાથે જોડવાના હેતુથી એક મહત્વપૂર્ણ પહેલનો પ્રારંભ કરવામાં આવ્યો છે. આઈપીએલ ફાઉન્ડેશન અને રાઈઝ ફાઉન્ડેશનના સંયુક્ત સહયોગથી કૃષિ વિજ્ઞાન કેન્દ્ર (KVK) ખાતે અમૃત ઇન્ટર્નશિપ પ્રોગ્રામ’નું ભવ્ય આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ કાર્યક્રમ માત્ર એક તાલીમ પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ ગામડાના યુવાનોને કૃષિ ક્ષેત્રમાં વ્યવહારુ જ્ઞાન, ટેક્નોલોજી અને રોજગારીની નવી તકો સાથે જોડવાનો એક દૃઢ પ્રયાસ છે.
આધુનિક સમયમાં ખેતી માત્ર પરંપરાગત વ્યવસાય નહીં, પરંતુ વિજ્ઞાન, ટેક્નોલોજી અને આયોજન સાથે જોડાયેલું એક મહત્વપૂર્ણ ક્ષેત્ર બની ગયું છે. આવા સમયમાં ગ્રામ્ય યુવાનોને આધુનિક કૃષિ પદ્ધતિઓનું પ્રાયોગિક જ્ઞાન મળે અને તેઓ ખેડૂતો સાથે રહીને વાસ્તવિક અનુભવ મેળવી શકે તે હેતુથી આ કાર્યક્રમ શરૂ કરવામાં આવ્યો છે.
આ ઇન્ટર્નશિપ માટે ૩૦ યુવતીઓ અને ૩૫ યુવાનોની પસંદગી કરવામાં આવી છે. પસંદગી પામેલા તમામ ઇન્ટર્ન આગામી ત્રણ મહિના સુધી ખેડૂતોની વચ્ચે રહીને આધુનિક ખેતીનું પ્રાયોગિક પ્રશિક્ષણ મેળવશે. તાલીમ દરમિયાન તેઓ ખેતીના દરેક તબક્કાને નજીકથી સમજી શકશે અને વૈજ્ઞાનિક અભિગમ સાથે ખેતી કરવાની પદ્ધતિઓ શીખશે.
યુવાનોને આર્થિક રીતે પ્રોત્સાહન મળે તે માટે કાર્યક્રમ અંતર્ગત દરેક ઇન્ટર્નને દર મહિને રૂ. ૬,૦૦૦નું સ્ટાઇપેન્ડ આપવામાં આવશે. આ સહાયથી તાલીમાર્થીઓ સંપૂર્ણ એકાગ્રતા સાથે પ્રશિક્ષણ મેળવી શકશે અને કૃષિ ક્ષેત્રમાં પોતાના ભવિષ્યને વધુ મજબૂત બનાવી શકશે.
પ્રશિક્ષણ દરમિયાન ઇન્ટર્નોને માટી આરોગ્ય, પાક વ્યવસ્થાપન, જીવાત અને રોગ નિયંત્રણ, જળ સંરક્ષણ, ડિજિટલ સર્વે, આધુનિક કૃષિ તકનીકો, કૃષિ ક્ષેત્રની વિવિધ સરકારી યોજનાઓ તથા ખેડૂતો સુધી યોજનાઓનો લાભ કેવી રીતે પહોંચાડવો તે અંગે વિસ્તૃત અને પ્રાયોગિક માર્ગદર્શન આપવામાં આવશે. ઉપરાંત, કૃષિ નિષ્ણાતો દ્વારા ખેતરમાં જ તાલીમ આપીને યુવાનોને વાસ્તવિક પરિસ્થિતિમાં નિર્ણય લેવાની ક્ષમતા વિકસાવવામાં આવશે.
આ કાર્યક્રમનો મુખ્ય હેતુ માત્ર તાલીમ આપવાનો નથી, પરંતુ એવા યુવાનો તૈયાર કરવાનો છે કે જે પોતાના ગામમાં કૃષિ ક્ષેત્રના પરિવર્તનના વાહક બની શકે. વૈજ્ઞાનિક ખેતી, આધુનિક સાધનોનો ઉપયોગ, ઉત્પાદન ખર્ચમાં ઘટાડો અને ઉત્પાદનમાં વધારો—આ તમામ મુદ્દાઓ પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવશે.
કાર્યક્રમ દરમિયાન ઉપસ્થિત મહાનુભાવોએ જણાવ્યું હતું કે ભારતનો આધાર કૃષિ છે અને કૃષિનું ભવિષ્ય યુવાનોના હાથમાં છે. જો યુવાનો આધુનિક જ્ઞાન અને ટેક્નોલોજી સાથે ખેતીમાં જોડાશે તો ખેડૂતોની આવકમાં વધારો થશે, ઉત્પાદનક્ષમતા વધશે અને ગ્રામ્ય અર્થતંત્ર વધુ મજબૂત બનશે.
આ પ્રસંગે રાજીવ રંજન (નિવૃત્ત IAS), યશ સોલંકી, યોગેશ રઠોડ, યતેન્દ્ર પંવાર, ડૉ. જિતેન્દ્રસિંહ તથા અભય ત્રિપાઠી સહિતના આગેવાનો અને કૃષિ ક્ષેત્રના નિષ્ણાતો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. તેમણે તાલીમાર્થીઓને કૃષિને નવી દૃષ્ટિ સાથે અપનાવવા, નવી ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ કરવા અને ખેડૂતો માટે માર્ગદર્શક બનવા અપીલ કરી હતી.
કાર્યક્રમમાં ઉપસ્થિત યુવાનોમાં પણ નોંધપાત્ર ઉત્સાહ જોવા મળ્યો હતો. તેમણે આ પ્રકારની વ્યવહારુ તાલીમને પોતાના ભવિષ્ય માટે અત્યંત ઉપયોગી ગણાવી હતી. નિષ્ણાતોના માર્ગદર્શન હેઠળ મળનારી આ તાલીમથી તેઓ માત્ર ખેતીની નવી પદ્ધતિઓ જ નહીં, પરંતુ કૃષિ આધારિત સ્વરોજગાર અને ઉદ્યોગસાહસિકતા અંગે પણ માર્ગદર્શન મેળવી શકશે.
આજના સમયમાં કૃષિ ક્ષેત્રમાં ટેક્નોલોજી, સંશોધન અને નવીનતાનું મહત્વ સતત વધી રહ્યું છે. આવા સમયમાં શરૂ કરાયેલો ‘અમૃત ઇન્ટર્નશિપ પ્રોગ્રામ’ ગ્રામ્ય યુવાનો માટે આશાનું નવું કિરણ સાબિત થશે. આ પહેલના માધ્યમથી યુવાનોને વૈજ્ઞાનિક ખેતીનું વ્યવહારુ જ્ઞાન મળશે, ખેડૂતોને આધુનિક ખેતી અપનાવવામાં મદદ મળશે અને સમગ્ર કૃષિ ક્ષેત્રને નવી દિશા મળશે.
કોડીનારમાં શરૂ થયેલો આ કાર્યક્રમ માત્ર એક તાલીમ અભિયાન નહીં, પરંતુ ગ્રામ્ય યુવાનોને આત્મનિર્ભર બનાવવા, કૃષિને વધુ આધુનિક બનાવવા અને ખેડૂતોની સમૃદ્ધિ તરફ આગળ વધારતી એક દુરંદેશી પહેલ તરીકે જોવામાં આવી રહ્યો છે.
